Giedymin (1316-1341)

W chwili objęcia tronu Giedymin miał około 40 lat i doświadczenie w działalności państwowej. Odziedziczył ziemie Litwy zjednoczone w pogańskie państwo, powiększone o ziemie prawosławnej Rusi i zmuszone do walki o przetrwanie z agresywnym katolickim Zakonem Krzyżackim. Giedymin kontynuował politykę swych poprzedników, szczególnie Witenesa, lecz musiał rządzić w znacznie trudniejszych warunkach. Jego działania zakrojone były na szerszą skalę i bardziej brzemienne w skutkach, przez co na stałe zapisały się w pamięci potomnych. Giedymin zaczął swe rządy od aktywnych działań politycznych na wschodzie. W latach 1316-1317 podjął działalność metropolita prawosławny Teodor, który prawdopodobnie był narzędziem w ręku Giedymina. Przed 1320 r. syn Giedymina, Olgierd, został ożeniony z witebską księżniczką Marią i odziedziczył tamtejszy tron. Inny syn władcy – Lubart – poślubił księżniczkę wołyńską i stał się jednym z pretendentów do księstwa halicko-włodzimierskiego. Córka Maria wyszła za mąż za księcia Tweru Dymitra. Przygotowywaną ekspansję na Ruś Giedymin zamierzał widocznie wzmocnić poprzez związki dynastyczne i wykorzystanie niezgody wśród książąt Rusi.